Skip to main content

Digitale vrijheid in een quantumtijdperk: datasoevereiniteit als strategische noodzaak

Digitale transformatie heeft organisaties wendbaarder gemaakt: je kunt sneller opschalen, flexibeler opereren en efficiënter innoveren. Maar die voordelen brengen ook nieuwe risico’s met zich mee. Quantum computing, geopolitieke spanningen en strengere regelgeving dwingen je om opnieuw na te denken over je datastrategie. Datasoevereiniteit – de controle over je eigen data, ongeacht waar die staat of draait – is geen technisch detail meer, maar een strategische noodzaak. Als je grip wilt houden op je digitale vrijheid, moet je nú keuzes maken die je organisatie toekomstbestendig maken. 

Van cloudmigratie naar datacontrole

De verschuiving van on-premise naar cloud heeft flexibiliteit gebracht, maar ook risico’s. Door sleutels en toegang bij externe partijen te leggen, geven organisaties onbewust controle uit handen. Dat maakt ze kwetsbaar voor afhankelijkheid, geopolitieke spanningen en storingen.

De urgentie om grip te houden op data groeit. Centrale overheden, banken en Europese instellingen stellen steeds vaker eisen aan waar data mag staan en wie er toegang toe heeft. De vraag is niet langer óf je moet nadenken over datasoevereiniteit, maar hoe je dat praktisch inricht. Dat vraagt om een strategische herbezinning: van cloudmigratie naar datacontrole.

Soevereiniteit en security zijn onlosmakelijk verbonden

Datalekken ontstaan opvallend vaak door simpele fouten in de eigen IT-huishouding. Denk aan het lek bij Clinical Diagnostics of de duizenden paspoorten die door een slordige ICT-actie op straat kwamen te liggen. Zolang de digitale voordeur openstaat, maakt het weinig uit waar je data fysiek staat. Echte datasoevereiniteit begint bij basisbeveiliging: weten waar je data is, wie erbij kan en hoe je toegang regelt. Het verlies van controle raakt niet alleen aan wet- en regelgeving, maar ook aan de kern van je informatiebeveiliging. Incidenten met gevoelige gegevens onderstrepen hoe cruciaal het is om je datatoegang en -bescherming nu én in de toekomst goed te organiseren.

Quantum computing verandert het speelveld

Quantumcomputers werken fundamenteel anders dan klassieke computers. Waar traditionele systemen rekenen met bits (nullen en enen), gebruiken quantumcomputers qubits – die veel meer informatie kunnen bevatten. Hierdoor kunnen ze bepaalde berekeningen exponentieel sneller uitvoeren. Dat biedt kansen, bijvoorbeeld in de ontwikkeling van medicijnen of optimalisatie van logistiek. Maar het brengt ook risico’s met zich mee.

Een van de eerste toepassingen van quantum computing is het ontbinden van grote getallen in factoren – de basis van veel huidige encryptiestandaarden. Zodra quantumcomputers krachtig genoeg zijn, kunnen ze deze encryptie doorbreken. Dat betekent dat data die vandaag veilig lijkt, morgen kwetsbaar zijn.

Organisaties moeten daarom nu al nadenken over quantum safe encryptie: beveiliging die bestand is tegen de rekenkracht van quantumcomputers. Onze partner IBM werkt hiervoor samen met internationale standaardenorganisaties aan nieuwe algoritmes die niet vatbaar zijn voor factorisatie-aanvallen. Deze algoritmes worden de basis van toekomstige encryptiestandaarden.

Lifecycle management: vandaag bouwen voor morgen

De lifecycle van software is lang. Wat je vandaag ontwikkelt, draait over tien, twintig of zelfs vijfentwintig jaar nog steeds. Als je nu geen rekening houdt met quantum safe encryptie, moet je later mogelijk complete systemen herontwerpen. Dat is kostbaar en complex.

Verder lezen bij de bron
IB&P

Nieuwsbrief

Deze versturen we 3-4x per jaar.

Recente blogs

Ransomware bij een leverancier – waarom wachten geen strategie is
Een ransomware-incident bij een leverancier kan de gemeentelijke dienstverlening direct raken, juist omdat overzicht, contractmanagement en voorbereiding vaak onvoldoende zijn ingericht. Door inzicht te hebben in leveranciers, duidelijke afspraken te maken en ook organisatorisch na te denken over handelingsperspectief, voorkom je dat de gemeente bij een incident in een afwachtende slachtofferrol belandt.
Onzichtbare AI in systemen: privacyrisico’s voor gemeenten
In deze blog leggen we uit hoe AI ongemerkt gemeentelijke software binnendringt, waarom dit een privacyrisico vormt en hoe je hier als gemeente grip op houdt.
Het belang van de Management Review binnen het ISMS
Een ISMS is geen tool die je even aanzet en afvinkt. Het is een continu proces waarin je risico’s beheerst, maatregelen borgt en blijft verbeteren. En in dat proces is één moment echt cruciaal: de management review. In deze blog leg ik uit wat dit inhoudt, waarom het zo belangrijk is en hoe je het als gemeente maximaal benut.

Meer recente berichten

Onderzoek: burgers willen gegevens uit sociaal domein in PGO
Verder lezen
Overzicht: Deze digitale wetten gaan in 2026 de overheid raken
Verder lezen
Medische informatie uit Google AI-samenvattingen: wat zijn de risico’s en hoe gaan we ermee om?
Verder lezen
Security in Embedded en (I)IoT-systemen: Van klassieke beveiliging tot het post-kwantumtijdperk
Verder lezen
Onderzoek: datavolwassenheid en -infrastructuur zijn cruciaal voor AI-succes
Verder lezen
Data beschermen we met firewalls, maar wie beschermt de beheerder?
Verder lezen
AI bij de overheid: uitvinden wat al is uitgevonden
Verder lezen
Nieuw onderzoek: gemeenten cruciaal voor digitale veiligheid
Verder lezen
Tientallen datalekken door AI-gebruik werknemers: vooral door experimenteren met gratis tools
Verder lezen
VNG mist samenhang in regelingen nieuwe cyberwetten
Verder lezen