Registratie datalekken

De registratie van datalekken gaat nog niet altijd goed zo blijkt uit onderzoek van de AP. De kwaliteit van registers bij overheden zou bijvoorbeeld te wensen overlaten. In dit artikel krijg je diverse adviezen ter verbetering.

Uit een inventarisatie van datalekken in 2018 blijkt dat het in bijna twee derde van de gevallen gaat  om persoonsgegevens die naar een verkeerde ontvanger zijn gestuurd.

Datalekken vooral in de zorg en het openbaar bestuur

De meeste datalekken worden gemeld in de sectoren zorg en welzijn, het openbaar bestuur en de financiële dienstverlening. In 2018 werden bijna 21.000 datalekken gemeld, fors hoger dan de AP had ingeschat.

Ruim een derde van het aantal datalekken bestaat uit onder meer kwijtgeraakte persoonsgegevens, door bijvoorbeeld een verloren of gestolen laptop of usb-stick, of door hacking, phishing of malware. Meestal gaat het om NAW-gegevens, gegevens over geslacht, medische gegevens en het BSN. Gevallen van hacking en phishing blijken vooral vaak voor te komen in de zorg.

Kwaliteit registers loopt enorm uiteen

Volgens de AP loopt bij de onderzochte overheidsorganisaties de kwaliteit van datalekregisters ‘enorm’ uiteen. Van de onderzochte registers bevat volgens de AP ‘slechts 60%’ een complete omschrijving van de verplichte elementen van een datalekmelding (de feiten, de gevolgen en de genomen maatregelen).

In veel gevallen zijn er geen heldere regels om datalekken te registreren. Daardoor is het volgens de AP lastig om structurele fouten aan te pakken.

Adviezen: datalekken beter registreren

Naar aanleiding van het onderzoek heeft de AP adviezen opgesteld om datalekken beter te registreren.

  • Omschrijf incidenten, de gevolgen ervan én de corrigerende maatregelen duidelijk en volledig;
  • Maak expliciet onderscheid tussen corrigerende en preventieve maatregelen. Leg corrigerende maatregelen altijd vast in het datalekregister. Het kan nuttig zijn deze maatregelen mee te nemen in de plan-do-check/learn-act cyclus;
  • Voorkom versnippering van registraties; maak één overzichtelijke registratie die voor elk organisatie-onderdeel tot op hetzelfde inhoudelijke detailniveau wordt ingevuld. Overweeg bijvoorbeeld om de registratie inzichtelijk te maken voor alle medewerkers zodat zij het registratieoverzicht kunnen consulteren voordat zij zelf iets registreren;
  • Neem per incident op of de functionaris voor de gegevensbescherming (FG) betrokken is, en zo ja in welke mate;
  • Neem per incident op of het datalek is gemeld bij de AP en bij betrokkenen en motiveer daarbij waarom dat wel of niet is gebeurd;
  • Wees transparant richting de getroffen personen als er een datalek is geweest. Communiceer hier doeltreffend en tijdig over. Bewaar het bewijs van die mededeling en neem deze op in de registratie.
  • Stel een handleiding op of verzorg een training voor de medewerkers die de datalekregistratie invullen. Deze instructie kan onderdeel uitmaken van een gedocumenteerde meldingsprocedure voor de meldplicht datalekken.
  • Leg vast welke andere organisaties betrokken zijn geweest bij een inbreuk (bijvoorbeeld medeverwerkingsverantwoordelijken, verwerkers of sub-verwerkers). Dit is handig als een organisatie nieuwe verwerkersovereenkomsten sluit met de desbetreffende verwerkers.
  • Overweeg datalekken in te delen naar aard, gevolgen en betrokkenen en mogelijke maatregelen;
  • Bespreek de datalekregistratie regelmatig op het juiste niveau binnen de organisatie, als onderdeel van een plan-do-check/learn-act cyclus. Zo kunnen organisaties leren van fouten. De FG kan bij deze besprekingen een actieve rol vervullen.
Verder lezen bij de bron
IB&P

Lees ons boek

Gemeenten. Bewustzijn. Privacy.

Het handboek voor informatiebewustzijn bij de lokale overheid.

Nieuwsbrief

Deze versturen we 3-4x per jaar.

Recente blogs

Help! Een dataclassificatie, DPIA en een BIA?!
Vanuit de AVG en BIO zijn er diverse (verplichte) maatregelen waarmee je als gemeente in kaart brengt wat je relevante systemen zijn en/of data is en waar de risico’s liggen met betrekking tot het gebruik ervan, zoals een dataclassificatie, DPIA en BIA. Maar wat is de onderlinge samenhang en hoe kan je profijt hebben als je een van deze onderdelen al gedaan hebt?
Verantwoordelijkheden van de proceseigenaar binnen de BIO
Informatiebeveiliging is binnen de BIO een verantwoordelijkheid van de proceseigenaar. Maar waar ben je dan precies verantwoordelijk voor en wat houdt die verantwoordelijkheid in
De rol van de OR bij privacy op de werkvloer
De ondernemingsraad (OR) speelt een belangrijke rol in een organisatie, ook op het gebied van privacy op de werkvloer.

Meer recente berichten

Patiente krijgt 2000 euro omdat secretaresse ziekenhuis haar dossier bekeek
Verder lezen
De werking van de CLOUD Act bij dataopslag in Europa
Verder lezen
Begroting 23: Gegevensuitwisseling in de zorg speerpunt voor VWS
Verder lezen
Privacylaksheid Big Tech is kans voor Europa
Verder lezen
GroenLinks kritisch op cameratoezicht parkeergarage Dronten
Verder lezen
Politie gebruikt niet goedgekeurde commerciele hacksoftware
Verder lezen
IT professionals voorstander van verplichte basisbeveiliging
Verder lezen
Privacyfunctionarissen pessimistischer over gedragsverandering
Verder lezen
Hoogleraar: Herbezinning openbare registers noodzakelijk
Verder lezen
Verhaal achter cyberaanval op Hoppenbrouwers Techniek te lezen in boek Hack
Verder lezen