Met de digitale omnibus, een pakket aan aanpassingen aan bestaande datawetten, schept de Europese Commissie meer ruimte om data te gebruiken voor de ontwikkeling van AI.

Op woensdag 19 november presenteert de Europese Commissie een herziening van de Europese digitale regelgeving. De ‘digitale omnibus’ is een pakket aan aanpassingen aan bestaande datawetten, veelal versoepelingen.

Digitale omnibus

Is de digitale omnibus bedoeld om de regeldruk te verminderen, overlappende wetten te harmoniëren en bureaucratie terug te dringen, zoals de Europese Commissie beweert? Of is het toch vooral bedoeld om meer ruimte te bieden voor AI-ontwikkelingen in Europa? Tegenstanders vrezen in ieder geval voor een verwatering van digitale grondrechten.

Consolidatie

Het gaat over een maatregelenpakket op vier gebieden: de bescherming van data, regels voor het gebruik van data, de omgang met cybersecurityincidenten en de regulering van AI. De term ‘omnibus’ slaat op het feit dat het gaat om ‘alles’; volgens de Commissie een consolidatie van verschillende datawetten.

De basis vormt de Data Act, die twee jaar geleden inging, sinds september echt van toepassing is en die nu dus alweer op de schop gaat. In de nieuwe Data Act worden drie andere wetten opgenomen: de Open Data Richtlijn, de Verordening inzake het Vrije Verkeer van Niet-Persoonsgegevens en de Data Governance Act. Volgens de Commissie gaat het om een ‘ambitieuze lijst van technische aanpassingen’ die uiteindelijk tot doel heeft om bedrijven, overheidsorganisaties en inwoners wat lucht te geven.

AVG op de schop

De Commissie is ook van plan om aanpassingen te doen aan de General Data Protection Regulation (GDPR, in Nederland beter bekend als de AVG). Volgens de Duitse website Netzpolitik.org wordt de Europese privacywet aanzienlijk afgezwakt, zodat er meer ruimte ontstaat om datagebruik mogelijk te maken. Zo wordt de definitie van gepseudonimiseerde gegevens versmald. Nog vérstrekkender is het gevolg van een andere maatregel: techbedrijven zouden AI-systemen in de toekomst mogen trainen met persoonsgegevens op basis van hun legitieme belang. Gebruikers hoeven daar dan niet eerst toestemming voor te geven. 

Deze versturen we 3-4x per jaar.